Is je kat ziek? Signalen die je niet mag missen

Katten zijn meesters in het verbergen van pijn. In de natuur is zwakte gevaarlijk. Daarom laat een kat vaak pas laat zien dat er iets mis is. Als baasje moet je dus goed kijken naar kleine veranderingen.

Op deze signalen van ziekte of pijn let je het best. Je leest ook wanneer je kunt afwachten en wanneer je meteen de dierenarts belt.

Ken het normale gedrag van je kat

Het belangrijkste hulpmiddel ben jij zelf. Jij weet hoe je kat zich normaal gedraagt. Hoeveel eet hij? Waar slaapt hij graag? Hoe vaak gebruikt hij de kattenbak? Begroet hij je bij de deur?

Een verandering in dat patroon is vaak het eerste teken. Eén rare dag hoeft niets te betekenen. Maar houdt een verandering aan, of komen er meer bij? Neem het dan serieus.

Eten, drinken en gewicht

Minder eten. Een kat met pijn eet vaak minder. Bij acute pijn stopt hij soms helemaal. Dat is gevaarlijk. Een kat die niet eet, kan vet in de lever opstapelen. Dat kan soms dodelijk zijn. Eet je kat langer dan een dag niet? Ga dan naar de dierenarts.

Moeite met eten. Laat je kat brokjes uit zijn bek vallen? Kauwt hij aan één kant? Dat kan op pijn in de mond wijzen. Gebitsproblemen komen veel voor bij katten.

Gewicht. Afvallen is een duidelijk signaal. Maar ook aankomen kan iets betekenen. Een kat met pijn beweegt minder en kan daardoor zwaarder worden, terwijl hij evenveel eet. Weeg je kat daarom regelmatig. Meer over gezond voeren lees je in Wat eten katten?

Meer drinken. Drinkt je kat ineens veel meer dan normaal? Of plast hij veel meer? Laat dat dan nakijken.

De kattenbak vertelt veel

De kattenbak is een goede graadmeter. Let op deze dingen:

• je kat plast of poept naast de bak;
• hij gaat vaak naar de bak, maar er komt weinig of niets uit;
• de plassen zijn veel groter of juist kleiner dan normaal;
• hij heeft diarree of is verstopt;
• hij dekt zijn plas niet meer toe.

Een schone bak helpt je om dit te zien. Hoe je de kattenbak goed inricht, lees je in Je kat verzorgen: vacht, nagels, gebit en kattenbak.

Houding en gezicht

Een kat met pijn zit of ligt anders. Let op:

• Ineengedoken zitten, met de ellebogen tegen de buik en het lijf gespannen.
• De kop lager dan de schouders, tijdens lopen of zitten.
• Een bolle rug bij liggen of bewegen.
• Niet meer opgekruld slapen, terwijl hij dat normaal wel doet.

Ook het gezicht verandert. De ogen zijn half dicht. De oren staan plat of naar opzij. De snuit ziet er gespannen uit en de snorharen staan strak naar voren. Let op: een tevreden kat knijpt soms ook zijn ogen half dicht. Kijk daarom altijd naar het geheel.

Gedrag en verzorging

Pijn verandert ook het gedrag. Je kat:

• verstopt zich op ongewone plekken;
• speelt minder, springt minder en slaapt meer;
• wil niet meer opgepakt, geaaid of geborsteld worden;
• reageert ineens fel, met blazen, slaan of bijten;
• poetst zich minder, waardoor zijn vacht er slordig uitziet;
• likt juist steeds op dezelfde plek;
• loopt stijf, vooral op de trap of bij het springen.

Bij oudere katten wordt stijf lopen vaak afgedaan als 'ouderdom'. Maar het kan ook artrose zijn. Dat is pijnlijk en vaak goed te behandelen.

Wanneer is het spoed?

Bel direct je dierenarts, of buiten openingstijden de spoeddienst, als je kat:

• benauwd is of met open bek ademt;
• niet kan plassen. Een kater die steeds perst zonder dat er plas komt, kan binnen 24 uur overlijden;
• flink bloedt of een ongeluk heeft gehad;
• misschien iets giftigs heeft gegeten;
• veel braakt of heftige diarree heeft;
• plotseling niet meer kan lopen of instort.

Twijfel je? Bel dan toch. Een dierenarts kan aan de telefoon inschatten hoe dringend het is.

Wat je beter niet doet

Geef je kat nooit pijnstillers voor mensen. Die zijn vaak giftig voor katten. Wacht ook niet te lang af met de gedachte dat het vanzelf overgaat. Katten laten pijn pas laat zien. Als jij het ziet, is het vaak al een tijdje aan de gang.

Zo help je de dierenarts

Een dierenarts ziet je kat maar kort. In de praktijk is hij vaak gespannen en gedraagt hij zich anders. Jouw waarnemingen zijn daarom waardevol. Neem mee:

• wanneer de verandering begon;
• wat je precies ziet, zo feitelijk mogelijk;
• het gewicht van de laatste weken;
• een filmpje van het gedrag thuis.

Regelmatige controles helpen ook om problemen vroeg te vinden. Lees daarover meer in Je kat gezond houden.

Veelgestelde vragen

Hoe lang mag een kat niet eten?

Eet je kat langer dan een dag niet? Ga dan naar de dierenarts. Een kat die niet eet, kan leverproblemen krijgen.

Spint een kat alleen als hij blij is?

Nee. Katten spinnen ook als ze zich niet goed voelen of gestrest zijn. Spinnen alleen zegt dus niet dat alles goed is.

Mag ik mijn kat paracetamol geven?

Nee. Geef nooit pijnstillers voor mensen. Die zijn vaak giftig voor katten. Vraag altijd je dierenarts.